پاورپوینت معماری اشکانیان در 20 اسلاید جامع و قابل ویرایش می باشد.
معماری دوره اشکانیان (پارتیان)
قوم پارت یا پارتوآ یکی از شعبههای نژاد آریایی ایرانی است، در کتیبه داریوش اول هخامنشی بر بیستون، سرزمین آنان را پرتو نامیدهاند. این ناحیه از شمال خراسان و ماوراءالنهر و همین نام بعدها به پهلو تبدیل گردید. (خراسان بزرگ شامل: خراسان فعلی، ماوراءالنهر و افغانستان کنونی میشده است). پارتوا یکی از استانهای زمان هخامنشی بود. بنا بر گفته استرابو، رهبر پارتها مردی به نام آرساکس (ارشک، ارشاک) بود که بعدها نیای فرضی پادشاهان اشکانی پارت شد. پارتها حکومت ساقط شده هخامنشی را از جانشینان اسکندر مقدونی (سلوکیان) باز پس گرفتند و توانستند یک دولت نیرومند و عظیم را برای مدت پنج قرن پایهگذاری کنند.
پارتها در زمینه هنرها به ویژه در معماری ابتکارات بدیعی داشتند آنها با برخورداری از پیشینه غنی دوباره به احیای هنرهای فراموش شده و یا تغییر یافته ایرانی پرداختند، با فترتی که در هنر ایران پدیدار شده بود، نه تنها احیاگر معماری و سنتهای گذشته ایران شدند بلکه تحول ملی عظیم در زمینه شهرسازی و معماری ایجاد کردند و در معماری دو عنصر نوظهور افزودند. یکی احداث گنبد بر روی بناهای چهارضلعی (مربع شکل) از طریق فیل پوشها و دیگر توسعه ساختمان ایوان تاقدار. ایوان، اتاق راستگوشهای است که با طاق بشکهای که در قسمت پشت بسته بوده و در جلو _ معمولاً رو به بیرون یا حیاط قرار دارد _ کاملاً باز است. از زمان پارتها، ایوان نقش مهمی را در معماری آسیای غربی بازی میکند. منشأ ایوان موضوعی است که در خور اندیشه است. بعضی آنرا به درختان و شاخههای پوشیده با حصیر و گل و نیز به تأثیر اتاقهای بشکهای منتسب میکنند.ویژگیهای معماری شیوه پارتی:
گوناگونی در طرحها و بهره گیری از اندامهای گوناگون
جفت سازی در نیایشگاهها و کاخهای پذیرایی
درونگرایی با بهره گیری از میانسرا
شکوه و عظمت دادن به ساختمان ها با بلند ساختن انها
بهره گیری از اسمانه های خمیده تاقی و گنبدی (تاق اهنگ و تاق و تویزه و نیم گنبد)
بهره گیری از چفدهای مازه دار برای تاقها و گنبد ها
پی سازی با سنگ لاشه
گوشه سازی چوبی و سکنج و ترمبه و فیلپوش در زیر گنبدها
ساختمایه های بوم اورد سنگ لاشه و خشت و اجروملات گیرچارو
گچ بری با خطوط شکسته و خمیده
بهره گیری از کنگره ها وکوردرها در نمای ساختمان
آثار معماری پارتی:
نیایشگاه اناهیتا در کنگاور
کاخ الحضرا(هترا)
مجموعه نسا
برجهای سنگی
کاخ اشور
کوه خواجه در سیستان
بازه هور
اتشکده فیروز اباد(بارین)
قلعه دختر
اتشکده نیاسر
تاق کسری(ایوان مدائن)
شهر بیشاپور
کاخ سروستان
کاخ خسرو در قصر شیرین
ایوان کرخه
کاخ دامغان
پلهای ساسانی
لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*
فرمت فایل:Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)
تعداد صفحه: 24
فهرست مطالب:
شیوه پارتی
تزئینات معماری پارتیان
نیارش در شیوه پارتی
محوطههای اوایل دوران پارتی، نسا
دو طرح از فضای داخلی کاخ نسا
تاقی زنی ایرانی
تکامل ایوان
کاخ آشور
معبد آناهیتا
تخت سلیمان یا آتشکده آذرگشنسب
بازه هور
کوه خواجه
آتشکده فیروزآباد
آتشکده نیاسر
کاخ بیشاپور
ایوان مدائن
کاخ سروستان
شیوه پارتی
پس از حمله اسکندر، یونانیها تلاش داشتند که به گونهای سلیقه وفرهنگ خود را به ایرانیان تحمیل کنند، اسکندر برای رسیدن به این هدف، مخصوصاً در ایران فرمان داد تا ده هزار تن از سربازان و سرداران او با زنان ایرانی ازدواج کنند و خود نیز از میان شاهزادگان و نجیبزادگان ایرانی دو دختر را به همسری برگزید. همچنین او سیهزار تن از کودکان ایرانی را در میان سپاه خود قسمت کرد تا زیردست مقدونیان و یونانیان پرورده شوند و فنون جنگی و زبان یونانی را از آنان فراگیرند. با این همه برخلاف اقوامی که در چنین شرایطی فرهنگ حاکم را میپذبرفتهاند، ایرانیان تن به این عمل ندادند.
باید گفت معماری پیشرفتهترین هنر یونانی است و به خاطر ظرافت و نظم و تزئینات ویژه آن، در طول تاریخ معماری اروپا در چندین دوره از آن تقلید شده است، البته این خصوصیات خدمتی به تنوع نمیکرده و سرانجام، معماری از قاعدههای به دست آمده پا فراتر نمیگذاشته و از همین رو تکرار در طرح و شکل ساختمانهای یونانی فراوان است. برای نمونه در زمان ساسانیان دو ساختمان را نمیتوان یافت که در طرح کاملاً همانند به هم باشند، هر کدام ویژگی خود را دارند و این از ویژگیهای معماری ایران و در اینجا شیوه پارتی است.
در این ساختمانها از اصل « جفت» و « پد جفت» یا به گفته دیگر، « قرینگی» و «ناقرینگی» بهرهگیری شده است. به نظر میرسد در ساختمانهایی که برای نیایش ساخته شدهاند، مانند مهرابهها (که نیایشگاه آئین مهری بود) و کاخهای پذیرایی که میبایست در آنها دید انسان به یک نقطه معطوف و متوجه بشود از جفت یا قرینگی بهرهبری، ولی برعکس در ساختمانهایی که با کارکرد مسکونی مانند خانه و کاخها که باید تنوع ایجاد کرده، از پد جفت یا همان ناقرینگی بهرهبردهاند و این کار را سازندگان ایرانی به بهترین نحو انجام دادهاند. این ویژگی را در کاخ سروستان میتوان یافت. (شکل کاخ سروستان)